ik hoorde deze week een verontwaardigde vriendin vertellen over een foutmelding in een niet nader te noemen CMS.
“hoe bent u hier terecht gekomen”

Die kan volgens mij ook zo op een Delfts blauw tegeltje.

Ik kreeg inderdaad al het gevoel dat ik misschien iets te streng was en schreef daarom nog een conclusie waarin ik het artikel relativeer (Ik beschrijf immers alleen de verbeterpunten en niet de goede zaken van de website)

Ik vermoed dat de zoekmachine inderdaad het paradepaardje van de nieuwe website moet zijn (hij werkt ook erg goed) en waarschijnlijk hebben de ontwerpers hem daarom niet rechts bovenin ‘weg willen stoppen’. Toch twijfel ik of een centralere plaats hem ook beter zichtbaar maakt…

Alleen over die zoekbox twijfel ik ook wel… het komt een beetje over als een designgimmick, en er is best veel aan opgehangen. Maar wellicht leren gebruikers hier juist van om de zoekfunctie vaker te gebruiken omdat ‘ie zo centraal staat (”Dan zal hij wel belangrijk zijn”)?

Eigenijk geef je in je eerste zin al aan: “De dingen die je noemt, zijn misschien usability issues, maar geen redenen om de lightbox methode niet te gebruiken.” Usability issues zijn voor mij juist wel een reden om een tool niet te gebruiken. Voor mij is het motto ‘If your user fails, your website fails’ doorslaggevend (zie: http://www.usabilitynews.com/news/article4790.asp).

Ik ben niet van mening dat je nooit innovatief of vernieuwend moet zijn, maar zie de Lightbox niet als een goede innovatie (om de bovenstaande redenen).

Ben het overigens met de tegentegenargumenten van Ber eens.

Wellicht kan iemand me overtuigen met een voorbeeld van een goed ingezette Lightbox? Ik geloof dat die er zijn, maar zou het graag willen zien

2. “Diepere blik”. Als dat zo ism, waarom dan in deze vorm. Als je écht diepere blik wilt gunnen /doe/ dat dan ook door extra cnotext enz mee te geven. Oftewel: door het plaatje op een eigen pagina te tonen. Het zou me behoorlijk (en dat is een grof understatement) irriteren als ik op flickr telkens een popupje kreeg als ik op een thumb klikte; ik wil dan gewoon de grote versie zien geplaatst in context!
Wat betreft het SEO heb je gelijk: dat hoeft niet uit te maken.

3. Pagina wel/niet actief. Het punt is, dat je een pagina afdekt zonder goede reden. Is het om aan te geven dat de achterliggende page niet actief is? Waarom /is/ hij er dan? Als dat zo is, leidt hij alleen maar af van wat je wilt tonen: de afbeelding met zijn context en zijn navigatie. Al het andere is nutteloos: sterker nog: je gaat trucjes uithalen om het nutteloos te maken. Wederom is dit heel makkelijk te ondervangen door gewoon een pagina te openen waar allemaal die dingen-die-je-toch-niet-kunt-gebruiken er gewoon niet zijn.

4. Over het kruisje zijn we het geloof ik eens. En inderdaad: innovatie krijg je door nieuwe dingen te proberen. Maar alleen als je ook op een moment je innovatie evalueert en, als het een slechte blijkt te zijn, dat toegeeft en ermee ophoud (of het verbetert)

5. Geen back button: dit is NIET te ondervangen door gebruik te maken van Javascript “trucs” om de werking van de browser history te ondersteunen. Helaas. Het firefox 4 team is druk aan het brainstormen en overleggen hoe ze onder meer dit soort problemen kunnen gaan ondervangen. Net als trucks om bijvoorbeeld de browser-throbber en browser-progress vanuit een pagina te bedienen.

6. Je zegt dat popups goed kunnen zijn, maar vergeet een voorbeeld te noemen. Dat is begrijpelijk, want dat is er eenvoudigweg niet. Nouja: misschien een radio-player in een popup, om ononderbroken een stream door te luisteren tijdens het browsen. Maar dat is eigenlijk een lelijke oplossing voor een nog lelijker propleem. The worst of the evils, zeg maar. Het grotet probleem was inderdaad dat context verloren ging. Maar het nóg grotere probleem, dat die popup in 99.5% van alle gevallen in eerste instantie helemaal niet nodig bleek. En dat bovendien allemaal dingen als phishing, geen back/adresbalk/menubalk, geen goede desktopafhandeling (i.e. vijfhonderd knoppen op je taakbalk) enzovoort. Popup-killers zijn niet voor niets heel lang het meest populaire addon en ook feature van firefox geweest. Net zo lang totdat het eindelijk tot de ontwikkelaars doordrong: hey, onze bezoekers vinden die popus klote, misschien moeten we het dan toch maar anders oplossen.

Al met al denk ik dat lightbox in 9 van de 10 gevallen volledig overbodig is en er een makkelijkere én betere oplossing is, voor wat je wilt bereiken. En die ene keer? Nouja, blijbaar zijn skip-intros ook nog hier en daar te vinden; blijkbaar is iets dat algemeen als “onzinnnig” aangemerkt wordt soms nog best goed in te zetten. Maar laten we in die andere 9 gevallen alsjeblieft lightbox links liggen in het vervolg…

Tegenargumenten:
1. Het ladende cirkeltje: dit is qua usability hetzelfde als een zandlopertje in Windows, of het gekleurde cirkeltje in OSX. De bedoeling is niet om aan te geven hoe lang een actie duurt, maar om aan te geven dat er iets in de achtergrond gebeurd waar op gewacht moet worden.

2. Een lightbox wordt m.i. niet gebruikt om ruimte te besparen, maar om een diepere blik op content in de pagina te geven. Bijvoorbeeld een groter plaatje van een thumbnail. Wat betreft SEO: de link waarop je klikt om de lightbox te tonen, kan natuurlijk gewoon naar het betreffende plaatje of de betreffende content linken voor zoekmachines. Progressive Enhancement is het sleutelwoord.

3. Pagina wel/niet actief. Bij een goed geimplementeerde lightbox wordt de onderliggende pagina afgedekt door een extra laag, vaak met een half-transparante achtergrond. Lightboxes waarbij de onderliggende pagina nog toegankelijk is, zijn slecht ontworpen.

4. Het kruisje: Wederom een geval van slecht usability ontwerp, maar het hoeft geen killer te zijn. Zoals je zelf zegt, het is vervelend, maar niet onoverkomelijk. Innovatie krijg je alleen maar door nieuwe dingen te proberen ten slotte :).

5. Geen back button: dit is te ondervangen door gebruik te maken van Javascript “trucs” om de werking van de browser history te ondersteunen.

6. Popups zijn niet per definitie slecht. Het grote probleem met de ouderwetse popup was dat de context van de popup te gemakkelijk verloren ging. Daarnaast valt een popup een stuk minder op dan een lightbox, omdat bij een lightbox de achtergrond verduisterd wordt.

Al met al denk ik dat de lightbox, mits goed geimplementeerd, veel toevoegt aan het arsenaal van de web ontwikkelaar.

Goeie lijst inderdaad, nog een paar die volgens mij ook erbij kunnen:

http://www.behancemag.com/
http://cpluv.com/
http://www.aisleone.net
http://www.alistapart.com/